Kontekst showroomu mebli a wymagania wobec sieci
Showroom mebli to nie biuro – inne priorytety sieci
Nowy showroom mebli to specyficzna przestrzeń: duże, otwarte sale, ciągły ruch klientów, zmieniająca się ekspozycja, strefy wydarzeń, multimedia. Sieć komputerowa ma tu zupełnie inne zadania niż w typowym biurze. W biurze liczy się głównie komfort pracy zespołu. W showroomie sieć bezpośrednio wpływa na sprzedaż, obsługę klienta i wizerunek marki.
Przykład z praktyki: salon otwiera się z kampanią reklamową, kolejka do kas. System POS gubi połączenie, terminale kart płatniczych działają raz lepiej, raz gorzej, a aplikacja do konfiguracji zabudowy kuchennej nie ładuje się na tabletach doradców. Problem nie leży w oprogramowaniu, tylko w źle zaprojektowanej sieci i jednym „domowym” routerze ukrytym w zapleczu.
Planowanie sieci w showroomie mebli musi uwzględniać nie tylko ilość urządzeń, lecz także scenariusze biznesowe: prezentacje kolekcji, eventy, działania w social mediach na żywo, hybrydowe spotkania z klientem (online + na miejscu) czy integrację z magazynem głównym. Raz zaprojektowana infrastruktura okablowania powinna te scenariusze obsłużyć bez ciągłego „doklejania” kolejnych prowizorek.
Jak sieć wspiera sprzedaż, obsługę klienta i markę
Dobrze zaplanowana sieć w showroomie mebli przekłada się na konkretne efekty:
- sprawne kasy i POS – brak przerw w płatnościach kartą i BLIK, szybkie wystawianie paragonów i faktur, stabilna integracja z systemem magazynowym,
- praca doradców na tabletach/laptopach – konfiguratory mebli, wizualizacje 3D, dostęp online do katalogów, szybkie wyszukiwanie informacji o dostępności i terminach,
- multimedia i prezentacje – ściany LED, ekrany z filmami produktowymi, prezentacje kolekcji sterowane z jednego miejsca,
- bezpieczeństwo – stabilny monitoring IP, dostęp do nagrań, integracja z systemami alarmowymi,
- doświadczenie klienta – sensownie zaprojektowane Wi‑Fi dla gości, które działa, ale nie blokuje zasobów biznesowych.
Każde z tych zastosowań ma swoje wymagania względem sieci: przepustowość, opóźnienia, stabilność, priorytety ruchu, a czasem oddzielną segmentację. Bez ich zdefiniowania na początku, showroom będzie ciągle „gasł pożary” – dokładanie repeaterów, wymiana routera, dziwne zawieszki systemów.
Różne grupy użytkowników i urządzeń w jednym showroomie
W showroomie mebli sieć obsługuje różne typy użytkowników i urządzeń. Warto je rozdzielić na etapie projektu:
- Pracownicy sprzedaży i obsługi – komputery przy kasach, laptopy doradców, tablety, drukarki sieciowe,
- Klienci – dostęp gościnny do Wi‑Fi na własnych telefonach i laptopach,
- Systemy krytyczne – kasy/POS, terminale płatnicze, serwer/NVR monitoringu, system alarmowy,
- Urządzenia IoT i automatyka – sterowniki oświetlenia, klimatyzacji, systemy kolejkowe, czujniki,
- Multimedia – ekrany, ściany LED, odtwarzacze, urządzenia do prezentacji bezprzewodowej,
- Serwisy zewnętrzne – serwisy kas, monitoringu, klimatyzacji, które okresowo potrzebują dostępu do swojej części sieci.
Każda z grup wymaga innych reguł bezpieczeństwa i priorytetów. System POS i monitoring nie mogą dzielić jednego „worka” z siecią Wi‑Fi dla klientów. Tablety sprzedawców nie powinny mieć dostępu do paneli konfiguracyjnych klimatyzacji. Dlatego planowanie sieci w showroomie mebli zawsze obejmuje segmentację (VLAN-y) i przemyślane reguły dostępu.
Dlaczego decyzje sieciowe muszą zapaść razem z projektem wnętrza
Częsty błąd: projekt wnętrza jest dopięty, wizualizacje gotowe, przetarg na meble rozstrzygnięty, a o sieci ktoś przypomina sobie na finiszu. W efekcie:
- brakuje szachtów i tras kablowych,
- gniazda LAN lądują tam, gdzie wygodnie było elektrykowi, a nie tam, gdzie pracuje sprzedaż,
- szafa rack upychana jest w przypadkowej wnęce, bez wentylacji i z jednym gniazdkiem w ścianie,
- nie ma miejsca na access pointy na suficie – wszystko zajmują lampy lub designerskie elementy.
Sieć trzeba projektować równolegle z koncepcją aranżacji. Architekt wnętrz od razu wie:
- gdzie wkomponować szafę teletechniczną,
- jak rozprowadzić kanały w podłodze technicznej lub suficie,
- jak zaprojektować meble pod zabudowę punktów kasowych i wysp doradców z gniazdami LAN i zasilania,
- gdzie przewidzieć „martwe” techniczne strefy pod access pointy, kamery, czytniki.
Dla inwestora to oznacza mniejszą liczbę przeróbek, mniej kucia ścian po kilku miesiącach oraz przewidywalny budżet na okablowanie, sprzęt i konfigurację sieci. Stabilna, skalowalna i bezpieczna sieć staje się integralną częścią projektu showroomu, a nie dodatkiem przyklejonym na końcu.
Inwentaryzacja potrzeb – od funkcji biznesowych do wymagań technicznych
Jakie funkcje biznesowe musi obsłużyć sieć w showroomie
Planowanie sieci w showroomie mebli warto rozpocząć od prostego pytania: co dokładnie ma tu działać na co dzień i od święta? Chodzi o konkretne procesy, nie o „Internet ma być szybki”. Typowe funkcje:
- Sprzedaż i obsługa klienta – kasy, POS, terminale płatnicze, konfiguratory mebli, dostęp do ERP, CRM,
- Prezentacje i marketing – ekrany, ściany LED, odtwarzacze multimedialne, systemy audio, eventy,
- Logistyka i magazyn – terminale skanujące, strefa przyjęć/wydań, integracja z magazynem centralnym,
- Bezpieczeństwo – monitoring IP, kontrola dostępu, alarm, systemy ppoż. (w zakresie pracy po sieci),
- Praca biurowa – biuro kierownika salonu, działu reklamacji, księgowości lokalnej,
- Goście i wynajmowane strefy – Wi‑Fi dla klientów, ewentualne strefy coworkingowe, wydarzenia partnerów.
Każdą funkcję można rozpisać dalej: ile będzie stanowisk kasowych, ile ekranów, ile kamer, ilu jednoczesnych użytkowników Wi‑Fi w godzinach szczytu, czy showroom organizuje cykliczne eventy (np. premiery kolekcji, warsztaty) z dodatkowymi wymaganiami na multimedia i łącze.
Przekład funkcji na konkretne usługi sieciowe
Kolejny krok to przełożenie funkcji biznesowych na listę potrzeb w obszarze sieci LAN, Wi‑Fi i połączeń zewnętrznych. Przykładowo:
- Sprzedaż/POS:
- stabilne gniazda LAN przy każdej kasie (POS + terminal płatniczy + drukarka fiskalna/etykiet),
- oddzielny VLAN dla systemu POS,
- bezpieczne połączenie VPN do centrali (ERP, bazy danych),
- wyższy priorytet ruchu POS na routerze/firewallu.
- Prezentacje i marketing:
- porty LAN lub zasilanie PoE przy ekranach (jeśli sterowanie po sieci),
- VLAN dla urządzeń multimedialnych,
- dostęp do serwera multimediów (lokalnego lub w chmurze),
- Wi‑Fi o dobrej przepustowości w strefach eventowych.
- Monitoring i bezpieczeństwo:
- oddzielny VLAN dla kamer IP i rejestratora (NVR),
- switch’e z PoE dla zasilania kamer,
- dostęp zdalny do podglądu (przez VPN lub zabezpieczony portal),
- odporność na awarie łącza Internet (np. LTE jako backup).
- Goście:
- sieć Wi‑Fi gościnna z portalem powitalnym lub hasłem,
- limity przepustowości i czasu połączenia,
- pełna separacja ruchu gości od systemów salonu.
Po takim przełożeniu widać, ile różnych sieci logicznych (VLAN-ów) i usług trzeba zaplanować: minimum osobne segmenty dla POS, biura, gości, monitoringu i automatyki budynkowej.
Planowanie rozwoju: przyszłe scenariusze zmian w showroomie
Showroom mebli rzadko pozostaje w niezmienionej formie przez lata. Zwykle dochodzi do:
- zmiany układu ekspozycji co sezon,
- dodawania nowych stref (np. studio kuchni, strefa premium, kącik dla architektów),
- organizacji eventów z dużą liczbą gości, influencerów, transmisji live,
- rozszerzenia automatyki (inteligentne oświetlenie, sensory, systemy kolejkowe).
Sieć musi to udźwignąć bez generalnego remontu. Tworząc projekt, dobrze jest założyć:
- rezerwę punktów LAN w kluczowych strefach (minimum +30–50% gniazd),
- możliwość powieszenia dodatkowych AP Wi‑Fi (kable w sufi cie, nawet jeśli nie wszystkie będą od razu wykorzystane),
- miejsce na rozbudowę szafy rack (dodatkowe półki, zapas przestrzeni, większy patch panel),
- switch’e z zapasem portów i PoE (nie „na styk”),
- router/firewall, który pozwala na tworzenie kolejnych VLAN-ów i reguł.
Uwzględnienie rozwoju w projekcie to niewielki dodatkowy koszt na etapie okablowania, a ogromna oszczędność przy późniejszych przeróbkach. Przewód, którego nie ułoży się teraz, po roku może oznaczać kucie świeżo wykończonych ścian i przestój w pracy salonu.
Mikro-checklista pytań na etapie koncepcji
Krótka checklista, którą architekt i inwestor mogą przejść razem przed zleceniem projektu sieci:
- Ile będzie stanowisk kasowych i gdzie dokładnie będą zlokalizowane?
- Czy doradcy będą pracować tylko przy biurkach, czy też mobilnie z tabletami/laptopami?
- Ile ekranów/multimediów planujemy dziś, a ile może pojawić się w ciągu 2–3 lat?
- Czy showroom będzie organizował eventy z dodatkowymi wymaganiami wobec Wi‑Fi i łącza Internet?
- Jakie systemy bezpieczeństwa będą oparte o sieć IP (kamery, kontrola dostępu, alarm)?
- Czy w showroomie będzie magazyn operacyjny z terminalami/ska nerami?
- Czy planowana jest automatyka oświetlenia, klimatyzacji, systemy kolejkowe, rezerwacji itp.?
- Jakie są wymagania firmy obsługującej POS/ERP co do łączności (VPN, stałe IP, przepustowość)?
- Jakie są godziny szczytu i szacowana liczba osób jednocześnie w salonie (klienci + pracownicy)?
- Czy planowane są partnerstwa/wyspy innych marek wymagające własnej łączności?
Odpowiedzi na te pytania tworzą brief dla projektanta sieci, który może dobrać odpowiednią topologię, sprzęt i okablowanie strukturalne bez zgadywania i późniejszych niespodzianek.
Mapa przestrzeni a mapa sieci – jak „narysować” potrzeby na rzucie
Oznaczanie stref funkcjonalnych na planie showroomu
Rzut showroomu to najlepsze narzędzie do planowania sieci. Zanim padnie pierwsza propozycja liczby gniazd LAN, warto narysować na nim strefy użytkowania. Typowe obszary:
- Strefa kas/POS – zwykle przy wyjściu, często w pobliżu wejścia do magazynu,
- Wyspy doradców – pojedyncze biurka w przestrzeni ekspozycji lub wydzielone boksy,
- Strefa prezentacji i eventów – miejsce z ekranem, ścianą LED lub rzutnikiem,
- Strefa dzieci – jeśli jest, często z małymi ekranami, konsolą, tabletem,
- Magazyn i zaplecze logistyczne – przyjęcia towaru, wydania, terminale, drukarki,
- Biuro zaplecza – kierownik salonu, księgowość, dział reklamacji,
- Pomieszczenie techniczne/szafa rack – centralny punkt sieci,
- Komunikacja główna – korytarze, schody, hol, poczekalnia.
Każdą strefę warto oznaczyć innym kolorem lub symbolem na rzucie. Dzięki temu od razu widać, gdzie trzeba doprowadzić okablowanie strukturalne, gdzie przewidzieć access pointy, a gdzie wystarczą tylko punkty zasilania i zasięg Wi‑Fi.
Gdzie są niezbędne stałe punkty LAN
W showroomie mebli są miejsca, gdzie Wi‑Fi po prostu nie wystarcza. Stałe gniazda LAN powinny znaleźć się przede wszystkim:
- przy każdej kasie/POS (z zapasem min. 2–3 gniazda na stanowisko),
Dodatkowe lokalizacje dla gniazd sieciowych
Poza oczywistymi miejscami jak kasy czy biuro zaplecza, jest kilka punktów na planie showroomu, które często są pomijane, a później generują kucie ścian. Lista newralgicznych lokalizacji:
- ściany pod ekrany i ściany LED (LAN + zasilanie, najlepiej wyprowadzone za ekranem),
- strefa wejścia (kasy samoobsługowe, totem informacyjny, licznik osób, system kolejkowy),
- pokój socjalny (drukarka, laptop serwisowy, punkt diagnostyczny dla serwisu),
- punkt przyjęcia reklamacji (skaner, drukarka, stanowisko komputerowe),
- strefa dzieci lub relaksu (konsole, tablety, małe ekrany),
- miejsca na urządzenia IoT (centrale sterujące oświetleniem, BMS, sterowniki klimatyzacji),
- witryna od strony ulicy (ekran w oknie, czujniki, nadajniki beacons).
W projekcie dobrze oznaczyć nie tylko sam punkt, ale też docelową wysokość gniazda (np. za ekranem, pod ladą, w suficie podwieszanym), żeby ekipa wykończeniowa nie „zniknęła” gniazd za meblami.
Planowanie access pointów Wi‑Fi na rzucie
Sieć bezprzewodowa w showroomie mebli jest często bardziej obciążona niż w zwykłym biurze: klienci z telefonami, doradcy z tabletami, terminale Wi‑Fi, czasem goście na eventach. Zanim zostanie dobrany konkretny model AP, trzeba na rzucie określić:
- strefy wysokiego zagęszczenia (kasy, strefa eventowa, wejście),
- obszary, gdzie sygnał nie może zanikać (magazyn z terminalami, biuro zaplecza),
- możliwe przeszkody: grube ściany, szyby, elementy konstrukcyjne, duże lustra,
- miejsca, gdzie można zamontować AP estetycznie (sufit podwieszany, belki, słupy).
Na etapie projektu dobrze od razu założyć:
- wyprowadzenie kabla LAN z PoE w możliwych punktach montażu AP (nawet jeśli nie wszystkie będą użyte od razu),
- ujednolicone miejsca montażu (np. w osi korytarzy, centralnie w strefie),
- rezerwę na co najmniej 1–2 dodatkowe AP w strefach, które mogą się rozwinąć.
Prosty szkic z zaznaczonymi kółkami (AP) i przybliżonym zasięgiem w zupełności wystarczy jako podstawa do pre‑projektu radiowego, który dopracuje integrator.
Trasy kablowe i piony – jak uniknąć kolizji z architekturą
Przy większych showroomach kluczowe jest zaplanowanie głównych tras kablowych i pionów, zanim powstanie sufit podwieszany lub zabudowy meblowe. Kilka zasad praktycznych:
- prowadzić trasy magistralne (od szafy rack do rozgałęzień) w korytarzach technicznych lub nad komunikacją główną,
- unikanie prowadzenia kabli nad miejscami z intensywną ekspozycją (ściany dekoracyjne, sufity designerskie),
- wyznaczyć punkty pośrednie (mini‑rack, skrzynki rozdzielcze) przy odległościach powyżej 70–80 m,
- zaplanować piony kablowe między kondygnacjami w stałych trzonach (klatki schodowe, szyby instalacyjne),
- odseparować trasy niskoprądowe od zasilania 230 V, aby ograniczyć zakłócenia.
Architekt powinien mieć od integratora prosty rysunek z zaznaczonymi głównymi trasami kabli i pionami, co pozwoli uniknąć późniejszych niespodzianek typu „tu już stoi ściana nośna, nie przewiercimy”.
Szafa rack i zaplecze techniczne – serce sieci w showroomie
Wybór lokalizacji szafy i wymagania dla pomieszczenia
Centralny punkt sieci nie może być „gdziekolwiek w magazynie”. Dobrze zaplanowane pomieszczenie techniczne oszczędza wiele problemów serwisowych. Przy wyborze miejsca sprawdzić:
- łatwy dostęp dla serwisu (bez zastawiania paletami, meblami ekspozycyjnymi),
- możliwość doprowadzenia wszystkich kluczowych tras kablowych (LAN, łącze od operatora, zasilanie),
- stabilne warunki temperaturowe (unikamy kotłowni, pomieszczeń nadmiernie nasłonecznionych),
- możliwość zamknięcia na klucz i kontrolę dostępu (czytnik, system alarmowy),
- bliskość głównych odbiorców (kasy, biuro), przy zachowaniu sensownej długości torów kablowych.
Dla mniejszych showroomów wystarczy 19‑calowa szafa wisząca lub stojąca, ale nawet wówczas trzeba uwzględnić przestrzeń na otwarcie drzwi i wyciągnięcie sprzętu do serwisu.
Co powinno się znaleźć w szafie rack showroomu
Lista elementów, które zazwyczaj lądują w szafie lub w jej bezpośrednim sąsiedztwie:
- patch panele (odpowiadające liczbie kabli strukturalnych z zapasem),
- switch’e (z portami PoE dla AP i kamer + zwykłe porty dla reszty urządzeń),
- router/firewall z możliwością obsługi wielu VLAN‑ów i VPN,
- modem/urządzenie operatora łącza Internet (czasem dwa, jeśli jest backup),
- UPS (podtrzymanie napięcia dla kluczowych elementów sieci),
- NVR/rejestrator kamer lub serwer monitoringu, jeśli nie jest w innym pomieszczeniu,
- organizery kabli, półki na akcesoria i mały zapas patchcordów.
Pod kątem projektu architektonicznego wystarczy uwzględnić odpowiednią głębokość szafy, doprowadzenie zasilania, ewentualną wentylację oraz miejsce na dojście z trzech stron (przód, tył, bok).
Zasilanie, UPS i zabezpieczenia przeciwprzepięciowe
Sieć showroomu jest tak niezawodna, jak jej zasilanie. Przy projekcie elektrycznym trzeba przewidzieć:
- oddzielny obwód zasilający dla szafy rack,
- miejsce na UPS (z dostępem do wymiany baterii),
- zabezpieczenia przeciwprzepięciowe na linii zasilania i – jeśli to możliwe – na wejściu łącza od operatora,
- rezerwę mocy dla przyszłej rozbudowy (dodatkowe switch’e, serwery).
Dla showroomu, gdzie POS, monitoring i system alarmowy zależą od sieci, chwilowy zanik prądu bez UPS‑a może oznaczać przerwanie sprzedaży i brak obrazu z kamer. Dlatego podstawowy UPS w projekcie to nie „gadżet”, tylko element ciągłości działania.
Segmentacja sieci i bezpieczeństwo – proste zasady dla złożonych instalacji
Logiczny podział sieci (VLAN) w showroomie mebli
Nawet jeśli showroom jest względnie niewielki, wrzucenie wszystkiego do jednej sieci to proszenie się o problemy. Minimalny podział logiczny:
- VLAN POS – kasy, terminale płatnicze, drukarki fiskalne,
- VLAN biurowy – komputery pracowników, drukarki, skanery,
- VLAN monitoring – kamery, rejestratory, urządzenia bezpieczeństwa,
- VLAN automatyka/BMS – sterowniki, panele HMI, systemy kolejkowe,
- VLAN multimedia – ekrany, odtwarzacze, system audio,
- VLAN gościnny – klienci, goście, wydarzenia.
Ten podział nie musi być wdrożony od pierwszego dnia w pełnym zakresie, ale sprzęt (switch’e, router) powinien go wspierać. W przeciwnym razie przy pierwszej rozbudowie trzeba będzie wymienić pół szafy rack.
Reguły dostępu między segmentami
Sama separacja VLAN‑ów to dopiero początek. Trzeba określić podstawowe reguły ruchu między nimi. Dla architekta i inwestora wystarczy zestaw prostych zasad:
- sieć gościnna – dostęp wyłącznie do Internetu, brak dostępu do innych VLAN‑ów,
- sieć monitoringu – dostęp tylko z wybranych komputerów biurowych i z centrali (VPN),
- sieć POS – dostęp do ERP/CRM w centrali i ewentualnie do drukarek w biurze,
- sieć multimediów – dostęp do serwera treści, brak dostępu do POS i biura.
Te założenia warto spisać w formie krótkiej specyfikacji i przekazać integratorowi. Pozwoli to uniknąć sytuacji, w której telewizor z Androidem ma technicznie drogę do systemu sprzedażowego.
Bezpieczny dostęp zdalny i wsparcie serwisowe
Showroom rzadko ma na miejscu administratora IT. Aktualizacje, diagnostyka i wsparcie są zwykle zdalne. Projekt sieci powinien uwzględniać:
- VPN dla centrali – stabilny tunel do systemów POS/ERP,
- VPN serwisowy – odrębny dostęp dla firmy obsługującej sieć, monitoring lub automatykę,
- logowanie z imiennymi kontami (tam, gdzie to możliwe), a nie jednym „serwis”,
- jasno opisane procedury dostępu – kto, kiedy, do czego może się logować.
Dobrą praktyką jest zaplanowanie jednego, zabezpieczonego punktu wejścia (np. firewall z VPN), a nie wielu „furtek” w różnych urządzeniach.

Łącze internetowe i redundancja – jak zabezpieczyć ciągłość pracy salonu
Dobór przepustowości łącza pod realne obciążenie
Przepustowość potrzebna showroomowi zależy bardziej od liczby urządzeń i charakteru pracy niż od samej powierzchni. Przy planowaniu warto zsumować:
- ruch systemów POS/ERP (zwykle niewielki, ale krytyczny),
- obciążenie multimediów (streaming wideo, aktualizacje treści na ekranach),
- potencjalne transmisje live lub wideokonferencje podczas eventów,
- sieć gościnną (czy ma być symboliczna, czy „pełnoprawna”),
- ruch monitoringu (zwłaszcza jeśli nagrywanie jest w chmurze lub wymagany jest zdalny podgląd wielu kamer).
Częstym błędem jest dobranie łącza tylko „pod kasy”. Po dołożeniu kilku ekranów z materiałami 4K i włączeniu Wi‑Fi dla gości sieć przestaje reagować. Dlatego przy nowych showroomach lepiej mieć rozsądny zapas przepustowości i jasną możliwość jej zwiększenia u operatora.
Backup łącza – kiedy wystarczy LTE, a kiedy potrzeba drugiego operatora
Dla niektórych salonów kilkugodzinny brak Internetu to tylko dyskomfort. Dla innych – realna utrata sprzedaży (brak płatności kartą, brak dostępu do stanów magazynowych). Scenariusze zapasowe:
- modem LTE/5G jako backup – wystarczający dla małych showroomów, gdy najważniejsze jest utrzymanie POS i podstawowego ruchu,
- dwa niezależne łącza kablowe (np. światłowód + łącze od innego operatora) – przy większych salonach, gdy po sieci idą eventy, monitoring w chmurze i intensywny ruch biura.
W projekcie sieci dobrze opisać, które usługi mają działać w trybie awaryjnym (np. tylko POS + wybrane stanowiska biurowe), aby w razie przełączenia na backup nie zatkać łącza ruchem gości lub aktualizacjami systemów.
Współpraca architekta, inwestora i integratora – organizacja pracy i odpowiedzialności
Podział ról przy projektowaniu sieci showroomu
Aby sieć nie była „doklejana” na finiszu, trzeba jasno podzielić zadania między uczestników projektu. Prosty model:
- Architekt – definiuje strefy funkcjonalne, lokalizacje gniazd, trasy kablowe w zgodzie z koncepcją wnętrza,
- Inwestor – określa wymagania biznesowe, priorytety (co musi działać zawsze), budżet oraz scenariusze rozwoju,
- Integrator/Projektant sieci – przekłada funkcje i strefy na konkretne rozwiązania techniczne: VLAN‑y, modele urządzeń, schemat okablowania, konfigurację.
Ten trójkąt powinien współdziałać od fazy koncepcji. W przeciwnym razie rysunek sieci trafia do architekta, gdy ściany są już zamknięte, a sufit podwieszany zamontowany.
Dokumenty i rysunki, które warto przygotować
Zestaw minimalnych materiałów, które ułatwią realizację i późniejszy serwis:
- rzut sh
